Onoriva Sözlük · 44 terim
Dijital üretim
sözlüğü.
Fotoğraf, ışık, video, reklam ve marka dünyasının terimleri, sade Türkçeyle. Her terimde kısa bir tanım, gerçek bir örnek ve konuyu deneyerek öğrenebileceğin yer.
44 terim
A/B testi
A/B test
İki versiyonu aynı koşullarda karşılaştırıp hangisinin daha iyi çalıştığını ölçmek.
Örnek: Aynı anda sadece tek bir şeyi değiştir: görseli ya da başlığı, ikisini birden değil.
Meta Reklam Eğitimi →Alan derinliği
Depth of field
Fotoğrafta net görünen alanın derinliği. Sığ alan derinliğinde sadece konu nettir; derin alan derinliğinde önden arkaya her şey nettir.
Örnek: Telefonların portre modu sığ alan derinliğini yazılımla taklit eder.
Kamera Atölyesi →Ana ışık
Key light
Sahnedeki en güçlü, asıl ışık. Genelde konunun 30–45 derece yanında ve biraz yukarısında durur.
Örnek: Pencere evde en kolay ana ışıktır.
Işık Atölyesi →Arka ışık
Rim / back light
Konunun arkasından gelip saç ve omuzlarda ince bir parlaklık çizen ışık. Konuyu arka plandan ayırır.
Örnek: Karanlık arka planlı portrelerde arka ışık derinlik katar.
Işık Atölyesi →Atıf penceresi
Attribution window
Bir satışın reklama yazılabilmesi için tıklama ya da görüntülemeden sonra geçebilecek en uzun süre.
Örnek: Varsayılan ayar 7 gün tıklama ve 1 gün görüntülemedir.
Meta Reklam Eğitimi →B-roll
B-roll
Ana konuşmanın üzerine eklenen destekleyici görüntüler: eller, ürün, mekân, detay.
Örnek: Konuşan bir kafa yerine her 3–4 saniyede bir B-roll eklemek izlenmeyi artırır.
Atölye →BGBM
CPM
Bin gösterim başına maliyet. Reklamının 1.000 kez gösterilmesi için ödediğin tutar.
Örnek: 10.000 TL harcayıp 200.000 gösterim aldıysan BGBM 50 TL’dir.
Reklam Atölyesi →Başa baş ROAS
Break-even ROAS
Zarar etmemek için ulaşman gereken en düşük ROAS. 1 ÷ kâr marjı ile bulunur.
Örnek: Kâr marjın %40 ise başa baş ROAS 2,5’tir.
Reklam Atölyesi →Benzer kitle
Lookalike audience
Mevcut müşterilerine benzeyen yeni kişilerden oluşan kitle.
Örnek: Son 6 ayda satın alanlardan %1’lik benzer kitle oluşturmak iyi bir başlangıçtır.
Meta Reklam Eğitimi →Beyaz dengesi
White balance
Kameranın beyazı gerçekten beyaz göstermek için renkleri düzeltmesi. Yanlış ayarda fotoğraf turuncu ya da mavi görünür.
Örnek: Sarı ampul altında çekilen fotoğraf turuncuysa beyaz dengesini düşür.
Işık Atölyesi →Bokeh
Bokeh
Odak dışındaki alanların yumuşak, eriyik görünümü. Arka plandaki ışıklar yuvarlak lekelere dönüşür.
Örnek: Geniş diyafram ve konuya yakın çekim bokeh’i güçlendirir.
Kamera Atölyesi →Diyafram
Aperture · f/
Objektifin içindeki ışık deliğinin genişliği. f sayısı küçüldükçe delik büyür: f/1.8 çok ışık alır ve arka planı bulanıklaştırır, f/11 daha az ışık alır ve her yeri net gösterir.
Örnek: Portrede f/1.8–f/2.8, manzarada f/8–f/11 sık kullanılır.
Kamera Atölyesi →Dolgu ışığı
Fill light
Ana ışığın bıraktığı gölgeyi yumuşatan, daha zayıf ikinci ışık.
Örnek: Beyaz bir köpük levha yansıtarak ücretsiz dolgu ışığı verir.
Işık Atölyesi →Dönüşüm API’si
Conversions API · CAPI
Satış ve form gibi olayları tarayıcı yerine doğrudan sunucudan Meta’ya gönderen bağlantı. Reklam engelleyicilerden etkilenmez.
Örnek: Piksel ile birlikte kullanmak ölçümü daha güvenilir yapar.
Meta Reklam Eğitimi →Dönüşüm oranı
Conversion rate
Tıklayanların yüzde kaçının satın aldığı ya da istenen işlemi yaptığı.
Örnek: Düşük dönüşüm oranı genelde sayfada, fiyatta ya da güvende bir sorun olduğunu gösterir.
Reklam Atölyesi →En-boy oranı
Aspect ratio
Görüntünün genişliğinin yüksekliğine oranı.
Örnek: Instagram gönderisi 4:5, Reels 9:16, YouTube 16:9.
Kadraj Atölyesi →Enstantane
Shutter speed
Deklanşörün açık kaldığı süre. Hızlı enstantane (1/1000 sn) hareketi dondurur, yavaş enstantane (1/15 sn) hareketli nesnede iz bırakır.
Örnek: Elde çekimde 1/60 sn’nin altına inersen titreme riski başlar.
Kamera Atölyesi →Erişim
Reach
Reklamını en az bir kez gören tekil kişi sayısı.
Örnek: 200.000 gösterim 80.000 kişiye ulaştıysa erişim 80.000’dir.
Meta Reklam Eğitimi →Gren
Grain · Noise
Yüksek ISO ya da karanlık ortamda fotoğrafta beliren kumlu doku.
Örnek: Gece fotoğrafında greni azaltmak için önce ışığı artırmayı dene.
Kamera Atölyesi →Güvenli alan
Safe zone
Reels ve Hikâyede kullanıcı adı, açıklama ve düğmelerin kapatmadığı orta bölge.
Örnek: Yüzü ve yazıları ekranın üst ve alt kenarından uzak tut.
Kadraj Atölyesi →ISO
ISO
Sensörün ışığa duyarlılığı. Yükseldikçe fotoğraf aydınlanır ama gren (kumlanma) artar.
Örnek: Önce diyafram ve enstantaneyi ayarla, ışık yetmezse ISO’yu yükselt.
Kamera Atölyesi →Kadraj
Framing
Görüntüde neyin içeride, neyin dışarıda kalacağına karar vermek.
Örnek: Konunun önünde baktığı yöne boşluk bırakmak kadrajı rahatlatır.
Kadraj Atölyesi →Kanca
Hook
Videonun ilk 1–3 saniyesinde izleyiciyi durduran cümle ya da görüntü.
Örnek: “Bunu bilseydim bu kadar para harcamazdım” klasik bir merak kancasıdır.
Meta Reklam Eğitimi →Kelvin
Kelvin · K
Işığın renk sıcaklığını gösteren ölçü. Düşük değer turuncu (mum 1900K), yüksek değer mavi (bulutlu gök 7500K) demektir.
Örnek: Gün ışığı yaklaşık 5600K’dir.
Işık Atölyesi →Kontrast oranı
Lighting ratio
Yüzün aydınlık tarafı ile gölgeli tarafı arasındaki ışık farkı.
Örnek: 2:1 yumuşak ve samimi, 8:1 dramatik ve sinematik görünür.
Işık Atölyesi →Konumlandırma
Positioning
Markanın müşterinin zihninde rakiplerden farklı olarak hangi yeri tuttuğu.
Örnek: “Ordu’nun en hızlı teslim eden pastanesi” bir konumlandırma cümlesidir.
Markalaşma Eğitimi →Kurumsal kimlik
Brand identity
Logo, renkler, yazı tipleri ve görsel dilin bütünü.
Örnek: Kurumsal kimlik kılavuzu, herkesin markayı aynı şekilde kullanmasını sağlar.
Markalaşma Eğitimi →LUT
Look-up table
Videoya tek tıkla belirli bir renk görünümü veren renk tablosu.
Örnek: Aynı LUT’u tüm videolarda kullanmak hesabına tutarlı bir görünüm verir.
Atölye →Öğrenme dönemi
Learning phase
Meta’nın reklam setini kime göstereceğini öğrendiği ilk dönem. Yaklaşık 7 günde 50 sonuç gerekir.
Örnek: Bu dönemde büyük değişiklik yapmak öğrenmeyi sıfırlar.
Meta Reklam Eğitimi →Persona
Buyer persona
İdeal müşterini temsil eden, adı, yaşı, dertleri ve alışkanlıkları olan hayali karakter.
Örnek: Persona, reklamda kime konuştuğunu netleştirir.
Markalaşma Eğitimi →Piksel
Meta Pixel
Sitene eklenen ve ziyaretçilerin ne yaptığını Meta’ya bildiren küçük kod.
Örnek: Piksel olmadan Meta kimin satın aldığını göremez ve doğru kişileri bulamaz.
Meta Reklam Eğitimi →Pozlama
Exposure
Fotoğrafın ne kadar aydınlık ya da karanlık olduğu. Diyafram, enstantane ve ISO birlikte belirler; bu üçlüye pozlama üçgeni denir.
Örnek: Gökyüzü bembeyaz çıkıyorsa fotoğraf fazla pozlanmıştır.
Kamera Atölyesi →ROAS
Return on ad spend
Reklama harcanan her 1 TL’nin kaç TL ciro getirdiği.
Örnek: 10.000 TL harcayıp 30.000 TL ciro yaptıysan ROAS 3’tür.
Reklam Atölyesi →Rembrandt ışığı
Rembrandt lighting
Ana ışığın 45 derece yanda ve yukarıda olduğu portre ışığı. Gölgeli yanakta küçük bir ışık üçgeni oluşur.
Örnek: Adını bu ışığı tablolarında kullanan ressam Rembrandt’tan alır.
Işık Atölyesi →Satış başı maliyet
CPA
Bir satış ya da sonuç için ödediğin ortalama reklam tutarı.
Örnek: 5.000 TL harcayıp 25 satış aldıysan satış başı maliyet 200 TL’dir.
Reklam Atölyesi →Ses tonu
Tone of voice
Markanın konuşma biçimi: samimi mi resmî mi, esprili mi ciddi mi.
Örnek: Aynı bilgi “Siparişiniz yola çıkmıştır” ya da “Paketin yolda!” diye verilebilir.
Markalaşma Eğitimi →Stop
Stop
Işık miktarını iki katına çıkaran ya da yarıya indiren bir adım. Bir ayarı bir stop açarsan diğerini bir stop kısarak aynı aydınlığı korursun.
Örnek: f/4’ten f/5.6’ya geçmek bir stop daha az ışık demektir.
Kamera Atölyesi →Sıklık
Frequency
Bir kişinin reklamını ortalama kaç kez gördüğü. Gösterim ÷ erişim ile bulunur.
Örnek: Sıklık 4–5’i geçerse insanlar reklamdan sıkılmaya başlar.
Meta Reklam Eğitimi →Tıklama başı maliyet
CPC
Bir tıklama için ödediğin ortalama tutar.
Örnek: 1.000 TL harcayıp 250 tıklama aldıysan tıklama başı maliyet 4 TL’dir.
Reklam Atölyesi →Tıklanma oranı
CTR
Reklamı görenlerin yüzde kaçının tıkladığı. Kreatifin gücünü gösterir.
Örnek: 1.000 gösterimde 12 tıklama, %1,2 tıklanma oranıdır.
Reklam Atölyesi →UGC
User-generated content
Gerçek kullanıcı tarzında, telefonla çekilmiş samimi içerik. Reklamlarda genelde stüdyo çekiminden daha iyi sonuç verir.
Örnek: Müşterinin ürünü kutudan çıkardığı kısa video bir UGC örneğidir.
Meta Reklam Eğitimi →Üç nokta ışık
Three-point lighting
Ana, dolgu ve arka ışıktan oluşan klasik kurulum. Röportaj ve YouTube videolarının çoğu bununla çekilir.
Örnek: Önce ana ışığı kur, sonra dolguyu, en son arka ışığı ekle.
Işık Atölyesi →Üçte bir kuralı
Rule of thirds
Kareyi dokuz eşit parçaya bölüp konuyu çizgilerin kesişim noktalarından birine yerleştirmek.
Örnek: Telefonun kamera ayarlarından ızgarayı açarak uygulayabilirsin.
Kadraj Atölyesi →Yeniden pazarlama
Retargeting
Siteni ya da profilini ziyaret edip satın almayanlara yeniden reklam göstermek.
Örnek: Sepete ekleyip almayanlara 7 gün içinde hatırlatma reklamı göstermek klasik bir örnektir.
Meta Reklam Eğitimi →Bu aramayla eşleşen terim yok. Eklememizi istediğin bir terim varsa Instagram’dan yaz.